Bể Lắng Ly Tâm: Cách Hoạt Động Và Công Dụng

Cập nhật: 18-12-2025||Lượt xem: 261

Bể lắng ly tâm là một thiết bị quan trọng trong quá trình xử lý nước thải, giúp tách các hạt cặn và chất lơ lửng ra khỏi nước bằng cách sử dụng lực ly tâm. Việc tính toán và thiết kế đúng các thông số đặc trưng của bể lắng ly tâm là rất cần thiết để đảm bảo hiệu quả làm việc tối ưu, giúp đạt được chất lượng nước sau xử lý đạt yêu cầu.

1. Giới thiệu bể lắng ly tâm

Bể lắng ly tâm là một thiết bị quan trọng trong quá trình xử lý nước thải. Nó sử dụng nguyên lý ly tâm để phân tách các chất lơ lửng trong nước, giúp làm sạch hiệu quả.

 

Bể lắng ly tâm là thiết bị phân tách các chất lơ lửng trong nước, giúp làm sạch hiệu quả

1.1 Cấu tạo

Bể lắng ly tâm được cấu tạo từ một buồng ly tâm có hình dạng tròn, với một bộ quay giúp tạo ra lực ly tâm lớn. Khi nước đi vào buồng, các hạt rắn sẽ bị văng ra ngoài và tách biệt khỏi nước, lắng xuống đáy bể.

Ngoài bộ quay, bể còn có hệ thống ống dẫn nước và hệ thống thoát bùn, giúp quá trình xử lý nước trở nên hiệu quả hơn. Mỗi thành phần trong cấu tạo của bể đều đóng vai trò quan trọng, đảm bảo quá trình lắng diễn ra đúng quy trình.

1.2 Công dụng

Bể lắng ly tâm có tác dụng chính là tách các tạp chất, cặn bẩn trong nước ra khỏi dung dịch. Nó giúp làm giảm lượng chất rắn lơ lửng, góp phần làm sạch nước trước khi tiếp tục các công đoạn xử lý khác.

Công dụng cụ thể của bể lắng ly tâm gồm:

  • Loại bỏ cặn lơ lửng trong nước.
  • Làm giảm ô nhiễm cho các hệ thống xử lý nước thải.
  • Cải thiện chất lượng nước trước khi thải ra môi trường.

2. Nguyên lý hoạt động của bể lắng ly tâm

Bể lắng ly tâm hoạt động dựa trên nguyên lý tạo ra lực ly tâm để chuyển động của nước từ trung tâm bể ra phía thành bể, từ đó tạo điều kiện cho các hạt bẩn lơ lửng lắng xuống đáy.

  • Công đoạn 1: Nước thải được đưa vào bể qua một hệ thống ống dẫn, sau đó phân phối đều qua miệng phân phối ở trung tâm của bể. Vận tốc dòng chảy trong bể được điều chỉnh cẩn thận để đảm bảo các hạt lơ lửng có thể lắng xuống hiệu quả.
  • Công đoạn 2: Các hạt cặn bẩn được tách ra và di chuyển về khu vực thu bùn ở giữa bể nhờ vào các cánh gạt cặn. Bùn cặn có thể tự chảy xuống đáy bể do độ dốc của bể, và được đưa ra ngoài qua hệ thống xả thủy tĩnh hoặc bơm hút bùn.
  • Công đoạn 3: Để tối ưu hóa hiệu suất làm việc, hệ thống phân phối nước thải và thu nước sau lắng thường được thiết kế sao cho chúng có sự chuyển động đồng thời trong bể. Chuyển động này giúp nâng cao hiệu quả lắng, đạt hiệu suất lên đến 60% trong việc tách lọc chất bẩn ra khỏi nước.

 

Bể lắng ly tâm tạo điều kiện cho các hạt bẩn lơ lửng lắng xuống đáy

3. Cách tính toán kích thước bể lắng ly tâm

Thể tích của bể lắng ly tâm được xác định theo công thức:

W = Qmax × t = 620 × 1,5 = 930 m³

Trong đó:

  • Qmax là lưu lượng nước lớn nhất trong một giờ, với giá trị Qmax = 620 m³/h.
  • t là thời gian lắng, thường lấy giá trị t = 1,5 h đối với bể lắng ly tâm.
  • H1 là chiều sâu của vùng lắng, thường dao động từ 1,5 đến 5,0 m, với giá trị H1 = 3 m được lựa chọn trong trường hợp này.
  • Tỉ lệ giữa đường kính D và chiều sâu vùng lắng H (kí hiệu là D:H) thường nằm trong khoảng từ 6 đến 12.

4. Thông số đặc trưng bể lắng ly tâm

Dưới đây là các thông số thiết kế đặc trưng của bể lắng ly tâm:

Thông số

Dãy giá trị Giá trị đặc trưng

Thời gian lưu nước

1,5 – 2,5 3

Tải trọng bề mặt (m³/m².ngày)

Lưu lượng trung bình 32 – 48
 

Lưu lượng cao điểm

80 – 120

Tải trọng máng tràn (m³/m.ngày)

125 – 500  

Ống trung tâm

Đường kính (15 – 20)% D
 

Chiều cao

(55 – 65)% H

Chiều sâu bể lắng

3 – 4,6 3,7

Đường kính bể lắng

3 – 6 4,5

Tốc độ đáy

62 – 167 83

Tốc độ thanh gạt bùn

0,02 – 0,05 0,03

Tóm lại, việc hiểu rõ các thông số đặc trưng của bể lắng ly tâm là chìa khóa để tối ưu hóa quá trình xử lý nước thải. Những yếu tố như thời gian lưu nước, tải trọng bề mặt, hay tốc độ thanh gạt bùn đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả và tiết kiệm chi phí vận hành. Do đó, việc thiết kế và vận hành chính xác các thông số này sẽ góp phần không nhỏ vào sự thành công của hệ thống xử lý nước thải.

THÔNG TIN LIÊN HỆ